بدرستى و راستى . و « من » ، تبعيض راست براى آن كه جملهء قصّهء موسى در اين سورت نيست ، و گفت : به حقّ و صدق مىخوانيم تا كسى را شبهتى نباشد در آن كه اين قصّه راست است يا دروغ ، يا ( 1 ) در او تفاوتى و كما بيشى هست ( 2 ) . آنگه گفت : * ( لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ ) * ، ما اين قصّه براى قومى ( 3 ) مؤمنان مىخوانيم ، و اگر چه اين قصّه براى مؤمن و كافر است . مؤمنان را به ذكر تخصيص كرد براى آن كه منتفع ايشانند به آن . آنگه در قصّهء فرعون گرفت و گفت : * ( إِنَّ فِرْعَوْنَ عَلا فِي الأَرْضِ ) * ، فرعون در زمين - گفتند : مراد زمين مصر است - علوّ و تكبّر و ترفّع كرد ، و اهل آن زمين را به چند فرقت ( 4 ) كرد هر فرقتى ( 5 ) را به خدمتى مشغول بكرد ( 6 ) . * ( يَسْتَضْعِفُ طائِفَةً مِنْهُمْ ) * ، گروهى را از ايشان ضعيف گرفت ، و آن بنى اسرايل بودند . * ( يُذَبِّحُ أَبْناءَهُمْ ) * ، پسران ايشان را مىكشت به تهمت موسى ، و زنان و دختران ايشان را رها مىكرد ، آنگه بر جمله گفت : او از جمله مفسدان بود . آنگه گفت : * ( وَنُرِيدُ ) * ، و ما مىخواهيم ، يعنى خواستيم كه منّت نهيم بر آنان كه ايشان را مستضعف كردند و ضعيف داشتند [ 174 - ر ] در زمين مصر از بنى اسرايل . * ( وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً ) * ، و ايشان را امامانى كنيم كه مردم به ايشان اقتدا كنند در خيرات ، اين قول عبد اللَّه عبّاس است . قتاده گفت : يعنى ايشان را به ( 7 ) پادشاه و والى كنيم ، بيانه قوله : وَجَعَلَكُمْ مُلُوكاً ( 8 ) . مجاهد گفت : ايشان را داعيان خير كنيم . * ( وَنَجْعَلَهُمُ الْوارِثِينَ ) * ، و ايشان را به وارث مال فرعون و قوم او كنيم پس ( 9 ) آن كه ايشان را هلاك كرده باشيم . و اصحاب ما روايت كردند كه : آيت در شأن مهدى آمد - عليه السّلام - كه خداى او را و اصحاب او را از پس آن كه ضعيف و مستضعف بوده باشند ( 10 ) منّت نهد

--> ( 1 ) . لب : تا . ( 2 ) . همهء نسخه بدلها : نيست . ( 3 ) . آج ، لب : قوم . ( 4 ) . كا : فرقه . ( 5 ) . كا : فرقه‌اى . ( 6 ) . همه نسخه بدلها : كرد . ( 7 ) . همهء نسخه بدلها : ندارد . ( 8 ) . سورهء مائده ( 5 ) آيهء 20 . ( 9 ) . كا : پيش از . ( 10 ) . همه نسخه بدلها : مستضعفند .